Atmosferik Motor Nedir, Özellikleri Neler?

Atmosferik motor, atmosfer basıncının ekstra bir güç kaynağı kullanılmadan pistonlar yardımıyla içeriye girdiği motor türüdür. Yeni üretim araçlarda hibrit ve turbo motor sistemleri yaygın olarak kullanılsa da sürüş esnasında yaşattığı kontrol hissiyle özellikle spor araçlarda hâlâ tercih edilir.

Atmosferik Motor Ne Demek?

Atmosferik motor, ekstra hava basıncına ihtiyacı olmadan, doğal emiş yöntemiyle çalışan motor türüdür. Ekstra hava pompalama sistemleri yoktur, hava pistonlar yardımıyla içeriye girer. Tasarımının basitliğinden ötürü uzun yıllar birçok otomotiv markası tarafından kullanılmıştır. Atmosferik motorlu araçlarda gaz pedalına basıldığında motor tepki verir, herhangi bir gecikme yaşanmaz. Bu tür motorlarda kontrolün sürücüde olması, sürüş deneyimine katkı sağlayabilir.

Atmosferik Motor Çalışma Prensibi

Atmosferik motorun çalışma prensibi oldukça basittir. Araçlarda bulunan motorlar yakıtı yakmak için dışarıdan bir enerjiye ihtiyaç duyar. Atmosferik motorlar bu enerjiyi ise doğrudan atmosferden yani doğadan alır. Dışarıdan alınan hava ile yakıt, yanma odasında birleştirilerek yakılır. Bu sayede araç hareket eder.

Çalışma prensibine daha derin baktığımızda ise dört aşamalı bir süreci işaret edebiliriz. Emme, sıkıştırma, yanma ve egzoz zamanı olmak üzere dört zamana ayrılır. Emme zamanında hava ve yakıt silindirlerin içerisine dolar. Sıkıştırma zamanında bu karışım yüksek güçle sıkıştırılır. Yanma zamanında bujiden çıkan kıvılcımla karışım yanar ve güç açığa çıkar. Egzoz zamanında ise yanmış gazlar silindirden atılır.

Atmosferik Motor Nasıl Kullanılır?

Atmosferik motorlu araçlarda genellikle 2000 - 4000 devir aralığının verimli olduğu kabul edilir. Yakıt tasarrufu için 2000-3000, hızlanma içinse 3000-4000 devir tercih edilmelidir. Aracınızın devir saatini bu aralıklarda tutarak hem yakıttan tasarruf edebilir hem de motorun ömrünün korunmasına yardımcı olabilir. Verimli kullanım için, aşağıdaki noktalara dikkat edebilirsiniz:

• Silindire giren hava atmosfer basıncı olduğundan dolayı devir arttıkça motor güçlenir. Bundan dolayı doğru devir aralığında aracın kullanılması verimi arttırır. 1500-2000 devir arasında kalkış yapıldıktan sonra 2000-3000 devir arasında normal kullanıma devam edilebilir. Devir düştüğünde ise vitesin küçültülmesi motorun boğulmasını ve zorlanmasını engeller.
• Gaz verildiği takdirde motora güç gelir. Bundan dolayı gaz pedalına ani basmak yerine kademeli olarak basabilirsiniz.
• Manuel araçlarda vitesin doğru kullanılması gerekir. Devir yükselmeden vitesi yükseltmek aracın hızlanmasını güçleştirir. Dolayısıyla devir saatine dikkat edilerek vitesi artırabilirsiniz.
• Motor dışarıdan ekstra bir güç desteği almadan, direkt hava ile çalıştığı için ısınmasını beklemek daha faydalı olacaktır. Aracınızı kullanırken ilk 5 - 10 dakikalık zaman diliminde ani hız yapmaktan ve 2500 deviri geçmekten kaçının.
• Yağ bakımlarının aksatılması, büyük masrafların çıkmasına neden olabilir. Yağ, su gibi bakımları düzenli yaptırmanız aracınızın ömrünü uzatır.

Atmosferik Motor Avantajları ve Dezavantajları

Doğru kullanımda atmosferik motor avantajları ile öne çıkar. Mekanik yapısına baktığımızda karmaşık değildir. Farklı basınç takviyeleri olmadığından dolayı arıza ihtimalinin daha az olabileceği değerlendirilir. Ses ve motor davranışlarını kolayca hissettirir. Bu nedenle de sportif sürüş deneyimi isteyenler tarafından tercih edilir. Atmosferik motorlu araçları doğru kullandığınızda çok uzun kilometreler yapabilirsiniz. Yakıt kalitesi motor sağlığını etkileyen bir diğer dış etkendir. Atmosferik motorlu araçlar kalitesiz yakıtlara karşı daha toleranslıdır.

Atmosferik motorlu araçların bakıldığında dezavantajları da vardır. Bu tarz araçlarda düşük devirde motor gücü zayıflar. Yükseltmek için aracınızı düşük devirde kullanmanız gerekebilir. Özellikle sürekli dur kalk yapılan şehir içi kullanımlarında yakıt tüketimi daha fazla olabilir. Manuel araçlarda vitesin doğru kullanılmasına bağlı çekiş gücünde farklılıklar olabilir.

Atmosferik Motor Nasıl Güçlendirilir?

Atmosferik motor güçlendirmek için sıklıkla tercih edilen yöntemlerden biri, standart hava filtrelerinin yerine soğuk hava giriş sistemlerinin kullanılmasıdır. Yüksek akışlı spor filtreler kullanılarak atmosferik motorunun yanma verimliliği artırılabilir. Aşağıdaki yöntemler motoru güçlendirmenize yardımcı olabilir.

• Atmosferik motorlu araçlar, hava ile çalışır. Hava girişlerinin düzenli bakımının yapılması ve spor filtrelerinin kullanılması motorun daha rahat hava almasını sağlar.
• Egzoz sistemi yanmış gazların atıldığı sistemdir. Yanmış gazların atılması için iyi egzoz manifoldunun motor hacmine bakılarak doğru çapta takılması, kaliteli malzeme kullanılması önemlidir.
• Kimi araçlarda yazılım kullanılarak motorun daha verimli çalışmasını sağlanabilir. Bilinçsiz, motoru zorlayan yazılımların aracınıza zarar verebileceğini unutmayın.
• Aracınıza gereksiz ağırlık bindiren yüklerden kurtulmak, aracınızın çekişini dolayısıyla gücünü arttırır.

Atmosferik Motor ile Turbo Motor Arasındaki Farklar

Atmosferik motor ile turbo motor arasında teknik farklılıklar vardır. Bu farklılıklar kullanım şekline ve motorun gücüne de yansır. En temel fark havanın motora giriş şeklidir. Atmosferik motor araçlarda direkt atmosferden alınan hava ile çalışır. Burada açığa çıkan enerji ile araç hareket eder. Gaz pedalına dokunduğunuz anda motor tepki verir ve hızlanır. Doğru kullanıldığında daha uzun ömürlüdür ve daha az arıza çıkarır. Atmosferik motorlarda sınırlı güç çıkışı mevcuttur. Bu nedenle hacim olarak daha büyük üretilirler. Hızlanmak için vites değiştirmek gerekir. Sportif bir sürüş deneyiminde öne çıkar.

Turbo motor araçlarda ise egzoz gazının yardımıyla hava motora gider. Bu sayede silindirlere daha fazla hava akışı sağlanır. Düşük devirlerde bile araç daha yüksek çekiş gücünde olur. Dik yokuşlarda, yüksek tonajda araçlar daha rahat hareket eder. Fakat turbolag ismi verilen bir gecikme yaşanabilir yani hafif bir gaz gecikmesi olabilir. Çünkü egzoz gazının da devreye girmesi gerekmektedir. Bakımlarının düzenli yapılması gerekir. Yüksek hızda sıkıştırılarak kullanıldığı takdirde yakıt tüketimi artar. Turbo motorlarda hızlanmak için viteslerin daha az değiştirildiği görülür. Turbo motorlar hacim bakımından daha küçüktür.

Sıkça Sorulan Sorular

Atmosferik motor kaç devirde kullanılır?

Atmosferik motor, kalkış ve yavaşlamalar esnasında 1.500 - 2500 devir arasında kullanılmalıdır. Ancak hızlanma esnasında ya da sollama gereken durumlarda 3500-5500 devir arasında kullanılabilir. Günlük hayatta, şehir içerisinde kullanacaksanız 2000-3000 devir arası idealdir.

Atmosferik motor nasıl anlaşılır?

Motor türü araç ruhsatlarında belirtilir. Genellikle doğal emişli ibaresi geçer. Eğer ruhsatı görme ihtimaliniz yoksa anlayabilmeniz başka yöntemlerde vardır. Ani çekiş hissedebilirsiniz bu his yüksek devirlerde artar. Sade bir yapıya sahiptir kaputu açtığınızda bağlantı hatlarını göremezsiniz. Ayrıca motor üzerinde 1.6 MPI, 2.0 VVT, 1.5 i-VTEC gibi ibareleri görebilirsiniz.

Atmosferik motorlu araçlarda hangi yakıt türleri tercih edilmelidir?

Atmosferik motorlu araçlarda genellikle benzin kullanılır. Ancak LPG ile de uyumlu ve sorunsuz bir şekilde çalışır. LPG genellikle yakıt maliyetini düşürmek için tercih edilir, verimli bir sürüş için kaliteli benzin kullanımı avantaj sağlayabilir.

Linki kopyala